Allah’ın Seri ul Hesap olması ne demek?
Meallerde bunu genelde “hesabı seri kesen” diye çeviriyorlar, lâkin birisi bir suç işlediğinde veya bir iyilikte bulunduğunda, bunun karşılığını hemen mi görüyor? Böyle olmadığı dünyamızda aşikârdır.
Demek Seri ul Hesap ismini biraz daha farklı düşünmemiz gerekecek. Allah’ın bir ismi de Adil (el-Adl) olduğu için, adaletin tesis etmeyişini de düşünemeyiz, o elbet vuku bulacaktır. Biz buna, Allah’ın Adalet’ine inanırız.
Ayrıca biliyoruz ki, Allah ayetlerinde “Allah zulmetmez, fakat bu ancak kendi ellerinizle ettiklerinizin karşılığıdır” buyurmuştur. Ayrıca, “onlara mühlet verdim” buyurmuştur. Eğer Seri ul Hesap, Allah’ın cezayı hemen kesmesi anlamına gelseydi, bu “onlara mühlet verdim” kelâmı ile çelişmez miydi? Allah’ın Kitab’ında ise kusur yoktur, O böyle şeylerden münezzehtir.
O zaman, anlamaya çalışalım: Bu muhkem ayetler ışığında, Allah’ın Seri ul Hesap ismini nasıl tanıyabiliriz?
Allah’ın cezayı hemen kesmediğini söylemedik, “Seri ul Hesap, Allah’ın cezayı hemen kesmesi anlamına gelmez” demek istedik. Keza Allah’ı tenzih ederiz, o dilediğini eylemekte Kâdir’dir, ol der oldurur. Bununla birlikte, bu İsm’i anlamak için, iki anahtar kelimeyi düşünmemiz/incelememiz gerekiyor: Seri ve Hesap. Bir yorum ile, Seri kelimesi, “art-arda gelen” anlamında anlaşılabilir, keza bu kelimeyi Matematik ve (hayale şekil verdiğimiz) Yazılım alanında da bu mânâda anlarız. O zaman, Seri ul Hesap, “Seri’leri (hak ile) Hesap eden” olarak anlaşılabilir. Peki bu ne demek?
- Allah Adil olduğuna göre,
- Ve Allah’ın vadi Hak olduğuna göre,
- Ve elbet insan kendi elleriyle ettiğinin karşılığını bulacağına göre,
- Ve Allah bizlere bir mühlet/zaman verdiğine göre…
bunları aklımızda tutarak şu ayeti düşünelim: Allah bizlere “Ben sizin Rabbiniz değil miyim?” diye sormaktadır/sual etmektedir. Bu, hayatın bir imtihan oluşu ile, her ân devam eden bir sorgu-sualdir. Ve bir Soru olduğuna göre bir de Cevap olsa gerek: Bizler, her ân yaptığımız hür seçimlerimiz ile, bu Soru’ya cevap veririz. Salihler ise Rablerine yönelen ve O’nu tasdik edenlerdir.
Her Ân yaptığımız seçimler, bize verilen “mühlet”teki bir sonraki seçimleri etkiler, böylece ömrümüz ve izlediğimiz yol, bir Seri olarak oluşur. Hayatımızın farklı aşamaları, bu Seri’nin farklı aşamaları/kesitleri olarak düşünülebilir. Tüm bunlar, Allah’ın Âlem’de tesis ettiği Mizân’a ve yasalarına uyar. Başka türlüsü mümkün değildir. Allah Cebbar, Âlim’dir.
İşte bu yüzden Allah bizlere, Nur Suresi’nde şöyle buyurdu: “Zina çirkin bir yoldur”. Yani, benim buradan anladığım, O bizlere şunu söyledi: “Bu olaya giden olaylar serisi de, sonrası da, tümüyle çirkinliğe giden bir yoldur.” Yol, süreç ile (zamanla) ilerlediğimiz bir şeydir. Hemen olup bitivermez. Fakat aşama aşama, belirli sonuçların/bedellerin ortaya çıkmasına yol açar. Demek ki, Allah bize ne zaman Seri ul Hesap olduğunu beyân ediyor olsa; ben şunu düşünebilirim: Allah, benim bugünkü seçimlerimin, yarınımı (âhiretimi) nasıl etkileyeceğine dikkat etmemi, ve çirkin-kötü olandan ziyade, iyi ve güzel olana yönelmemi istiyor, ve bana bunu öğütlüyor. Böylecedir ki, ömrümün sonunda O’na rücu edeceğim zaman, Hesap edilmiş olan Seri olarak Yaşamım, O’nun rızasını kazanacak/kazanmış bir Hikâye ortaya çıkarmış olsun.
Keza Hikâye, bir olaylar serisinden başka nedir ki?
03.05.2026
