İnsanın gerçekten de, (kendi kişisel) Zaman’ında geri dönmeyi öğrenmesi, ve bunu icra edebilmesi gerek. Keza ancak bu şekilde, hatalarımızı tespit edebilir ve onlar hakkında tefekkür edebiliriz. İşte insanın kalbinden geçtiği-geldiği gibi yazması bu anlama gelse gerek. Mükemmel olmasa da, İnsan ve Yazı(sı) bu şekilde, böylece iyileşir ve mükemmelleşir. İyileşme [Healing], temelinde Kişi’nin bozulmamış Fıtrat’ına geri dönmesidir/dönüşüdür. Dönüşüm kavramına ve kavramın yanlış anlaşılmasının önüne geçmek için (yazılmış olan) kavram-bağlam-anlam ilişkisine de değinmiştik.
Düşünüyorum da, hatalı bir şey yazarsam, ne yapmam gerekir? Doğal olarak bu hatayı düzeltmenin/gidermenin yollarını aramam gerekir. Bunlardan birisi, hatasız olana geri-dönüştür [rücu’dur]. Hatasız olan Allah’ın indirdiği Vahy’i olduğuna göre, Rücu da ona olmalıdır. Yani, Vahiy Kaynağı ve Kitap’ı üzerinden, yeniden bir okuma yapmamız ve hatalarımızı onun Rahmet’i ile düzeltmemiz gerekir.
Bunun dolaylı bir yolu da, bu hatayı yapmadan önceki hâli hatırlamak/hatırlamaya çalışmaktır. Bu hatırlama çabası da, Hakk’a, Hakk olan Rabb’e yönelmek olacağından (ve olduğu takdirde), hem salat hem zikir olarak düşünülebilir – diye düşünüyorum. Doğrusunu Allah bilir.
Başka bir bakış açısından olaya yaklaşırsak, zaten hata yapmaya meyilli varlıklar olduğumuzu düşünebiliriz. Bunlardansa bazılarını, bizi insanlık-dışına çıkaracak büyük hataları asla yapmamamız gerekir – gene de Allah Tevvab-Rahîm’dir, Gafûr-Rahîm’dir.
Peki, genel bir bağlamda konuşursak, hata-kontrolü için nasıl bir strateji izleyebiliriz? Mâdem ki, hata yapabileceğimizi baştan kabul ederek başladık, belki bunu esas alan bir hata kontrol mekanizması/sistemi de hayal edilebilir.
Yazılım sektöründe/alanında, buna Versiyon Kontrolü deniliyor. Yani “Yazılan’ın geçtiği Yazım-Aşamaları”nın kontrolü. Bir-önceki-aşama, kayıt altında tutulduğu takdirde, bir-sonraki-aşamanın tesisinde bir sorun/sıkıntı yaşanırsa, artık güvenli (stabil) versiyon’a geri dönülebilir. Böylece Yazılım Sistemi tamamen çökmemiş olur.
Bu metodoloji, esasen beşerî hataların kontrolüne dair bir felsefe barındırır; ve benzer şekilde, genel Argümantasyon İnşası için de düşünülebilir/uygulanabilir. O zaman, Felsefe-Matematik-Bilim inşası (Yazım’ı) için de düşünülebilir: İşleyen-Sağlam [Hayy-Kayyum] (olan) doğrulara geri dön ve oradan yeniden yola çık.
Takva sahibi olmak – benim anladığım kadarıyla – Allah’ın doğrularıyla, Dosdoğru Yol’una sığınarak, ve hata yapabileceğinin farkında olarak davranışlarında tedbirli ve temkinli olmak anlamına gelir. Yeni bir şey mi yazacağım? O zaman Allah’ın vahyettiği Tevhid’ine, Kelime’sine ve Kur’ân’ına sığınarak başlamalıyım. O zaman, güvenilir bir limandan hareket etmiş olurum; ayrıca güvenilir bir rehberim ve şaşmaz bir pusulam olmuş olur.
28.11.2025
